
Plancha recepten: vlees, vis en groenten van de plancha
, door Judith Kauffmann, 10 min lezen

, door Judith Kauffmann, 10 min lezen
À la plancha. Zo noemen ze het in Spanje, waar de plancha vandaan komt. Op een hete, platte bakplaat op hoog vuur, met weinig olie en snelle bereidingstijden, met als resultaat is een mooie krokante buitenkant, sappig van binnen, en bijna geen rook. Vlees, vis, zeevruchten, groenten: alles kan, alles wordt lekkerder. Dit artikel geeft je de beste plancha recepten voor thuis buiten koken.

De plancha werkt het beste tussen de 230 en 280°C voor vlees, en iets lager, 180 tot 220°C, voor vis en groenten. Een druppel water op de plaat laat zien of hij heet genoeg is: verdampt het direct, dan ben je klaar om te beginnen.
Gebruik de hitte op de plaat in je voordeel. Het midden is het heetst, de rand iets koeler. Schroei vlees dicht in het midden, laat het daarna rustig doorgaren aan de rand. Dat is de techniek van de plancha.
Vlees op de plancha wordt anders dan op een grillrooster. Er zijn geen open vlammen, het vet blijft op de plaat en het vlees gaart in zijn eigen sappen. Het resultaat is een mooie krokante buitenkant en sappig vlees van binnen.
Dep vlees altijd droog voor het op de plaat gaat. Vocht zorgt voor stoom en je krijgt geen korst. Draai vlees nooit te vroeg om: het laat vanzelf los zodra de korst goed is. Leg niet te veel tegelijk op de plaat, want dan daalt de temperatuur en stoomt alles in plaats van bakt.
Meng rozemarijn, tijm, oregano, knoflookpoeder en een snuf mosterd. Wrijf de biefstuk in met dit kruidenmengsel en laat 20 minuten op kamertemperatuur komen. Dep droog voor je hem op de plaat legt. Bak op 260°C: 2 à 3 minuten per kant voor medium. Laat 5 minuten rusten voor je snijdt.
Pel de garnalen, laat het staartje zitten. Marineer kort in olijfolie, knoflook, citroensap en paprikapoeder. Bak 1,5 à 2 minuten per kant op een hete plaat. Bestrooi met platte peterselie en serveer direct. Dit is gambas al ajillo, de Spaanse klassieker.
Bestrooi met zout, peper en komijn en bak 3 minuten per kant op een hete plaat. Serveer met gegrilde paprika en een scheutje goede olijfolie erover.
Wikkel runderworstjes in dunne plakken bacon. Leg ze met de naad naar beneden op de hete plaat. Bak rondom totdat het spek knapperig is, ongeveer 10 tot 12 minuten totaal. Door het spek worden de worstjes vanzelf vet genoeg. Extra olie is niet nodig.
Meng yoghurt, currypoeder, citroensap en een snufje zout. Voeg stukjes verse mango toe en mix glad. Dit wordt de dipsaus. Snijd kipfilet in stukjes van 3 cm en marineer 30 minuten in olijfolie, currypoeder, knoflook en peper. Rijg op spiesen en bak 3 à 4 minuten per kant op 240°C totdat de buitenkant licht karamelliseert. Serveer met de mangodip.
Snijd kipfilet in de lengte door zodat je gelijke dikte krijgt. Marineer in olijfolie, geperste knoflook, citroensap en tijm. Bak op 220°C, 3 à 4 minuten per kant. Laat 5 minuten rusten voor je snijdt. Simpel en snel.
Vis op de plancha is een van de lekkerste manieren om vis te bereiden. Leg vis bij voorkeur aan de rand van de plaat, waar de hitte iets minder intens is. Dunne filets garen snel en verbranden makkelijk in het midden. Beweeg de vis pas als hij vanzelf loslaat, dat is het teken dat hij klaar is aan de onderkant. Wil je zeker zijn dat dunne visfilets niet breken, leg ze dan op een stukje bakpapier op de plaat.
Leg de zalm met de velkant naar beneden op een hete, ingevet plaat op 220°C. Bak 4 à 5 minuten zonder te bewegen totdat de vis voor tweederde wit is. Draai één keer om en bak nog 1 à 2 minuten. Bestrooi met zeezout en citroen.
Maak de vis schoon, snijd inkerven en vul met citroen, knoflook en kruiden. Olie de plaat goed in. Bak een vis van 400 gram 6 à 7 minuten per kant op 200°C. De huid wordt knapperig, het vlees blijft sappig.
Leg de mosselen direct op de hete plaat. Ze openen vanzelf in 3 à 4 minuten. Giet er direct daarna gesmolten boter met knoflook en peterselie over en serveer meteen.
Groenten op de plancha krijgen een heel andere smaak dan gestoomd of gekookt. De directe hitte karameliseert de suikers en geeft een licht rokerig randje.
Snijd in plakken van 1 cm. Bestrijk licht met olijfolie. Bak 3 à 4 minuten per kant op 200°C. Bestrooi met zeezout en verse kruiden.
Breek het harde uiteinde af. Leg de asperges recht op de hete plaat. Draai elke minuut tot ze rondom licht gegrild zijn, ongeveer 5 à 6 minuten totaal. Serveer met een scheutje citroensap en eventueel plakjes spek.
De kleine groene paprika's uit Spanje. Bak ze heel op een hete plaat met olijfolie totdat de schil blaren krijgt en zwart begint te worden. Bestrooi direct met grof zeezout. Eén op de tien is pittig. Dat is het spel. Onmisbaar als tapas bij een Spaans plancha-diner.
Snijd de maiskolven doormidden en kook ze 15 minuten voor in gezouten water. Meng intussen olijfolie, geperste knoflook, gehakte peterselie, zout en peper. Leg de maiskolven op de hete plaat en bestrijk ze royaal met de kruidenmarinade. Draai regelmatig en bak 6 à 8 minuten totdat ze rondom licht gegrild zijn. De suikers karameliseren en geven een lichte rokerige smaak.
De plancha is ook verrassend geschikt voor zoete bereidingen. De gelijkmatige hitte maakt het ideaal voor gerechten waarbij je een mooie karamelisatie wil zonder dat het aanbrandt.
Klop eieren los met een scheut melk, een snuf kaneel en suiker. Dompel dikke sneden oud brood (brioche werkt het beste) in het mengsel tot ze volledig doorweekt zijn. Bak op een licht ingevette plaat op 180°C, 2 à 3 minuten per kant, totdat ze goudbruin zijn. Serveer met vers fruit en een beetje poedersuiker.
Snijd nectarines, perziken of mango in helften. Leg ze met de snijkant naar beneden op een hete plaat op 200°C. Bak 3 à 4 minuten zonder te bewegen. De suikers karameliseren en het fruit wordt zacht en warm van binnen. Serveer direct met een bolletje vanille-ijs. Een eenvoudig dessert dat altijd indruk maakt.
De plancha komt uit Spanje en Spaanse recepten zijn van nature perfect voor de bakplaat. Eenvoudige ingrediënten, veel olijfolie, knoflook en citroen, bereid op hoge hitte. À la plancha.
Een klassiek Spaans plancha-diner: begin met pimientos de padrón als hapje. Daarna gambas al ajillo: garnalen met knoflook. Als hoofdgerecht lamskoteletjes met gegrilde paprika en chorizo. Alles van dezelfde plaat, in volgorde bereid. Je kookt voor iedereen tegelijk, aan tafel, zonder gedoe. Dat is plancha koken.
Na tientallen kooksessies op de plancha komen deze tips steeds terug als meest gemaakte fouten door beginners:
Verhit de plaat goed voor je begint. Wacht totdat de plaat minstens 230°C is.
Dep vlees en vis droog. Vocht op het oppervlak zorgt voor stomen in plaats van bakken. Een droge buitenkant geeft een betere korst.
Gebruik weinig olie. Een dun laagje zonnebloemolie op de plaat is genoeg. Olijfolie gebruik je voor marinades en afwerking, niet voor de plaat zelf.
Beweeg niet te vroeg. Vlees en vis laten vanzelf los als ze goed gebakken zijn. Als je moet trekken, is het nog niet zover.
Gebruik warmtezones. Het midden van de plaat is het heetst. Schroei vlees dicht in het midden, laat het rustig doorgaren aan de rand.
Meer weten over welk gereedschap je nodig hebt voor de plancha? Lees ons artikel over BonFeu plancha accessoires. Of lees hoe je je plancha schoonmaakt in ons artikel over plancha gebruik en onderhoud.
Bijna alles: vlees, vis, zeevruchten, groenten, eieren. De plancha is bijzonder geschikt voor gerechten die je snel op hoge hitte wil bereiden. Minder geschikt zijn langzaam gestoofde gerechten, daarvoor gebruik je een Dutch Oven of pan.
Biefstuk, lamskoteletjes, kip en chorizo werken uitstekend. Dunne stukken vlees die snel garen zijn ideaal. Dikke stukken laat je langer op lagere hitte garen aan de rand van de plaat.
Ja, en vis op de plancha is heerlijk. Zorg dat de plaat goed ingevet is. Beweeg de vis niet te vroeg, hij laat vanzelf los als hij gaar genoeg is. Wil je zeker zijn dat dunne filets niet breken, gebruik dan een stukje bakpapier op de plaat.
Voor de plaat zelf: zonnebloemolie, druivenpitolie of lijnzaadolie, die hebben een hoog rookpunt. Olijfolie gebruik je voor marinades en afwerking. Meer uitleg in ons artikel over plancha gebruik en onderhoud.
Voor vlees 230 tot 280°C, voor vis en groenten 180 tot 220°C. Wacht tot de plaat op temperatuur is voor je begint, een druppel water dat direct verdampt is het teken.
Bij 260°C en een biefstuk van 2 à 3 cm dik: 2 à 3 minuten per kant voor medium. Laat daarna 5 minuten rusten voor je het aansnijdt.